Miles

Views
2 years ago

Miles #37 - WELZIJN IS MOOI ZIJN

  • Text
  • Schoonheid
  • Toestemming
  • Schriftelijke
  • Voorafgaande
  • Verboden
  • Strikt
  • Kopie
  • Ongeoorloofde
  • Produpress
  • Elke
Miles #37 - WELZIJN IS MOOI ZIJN

5 6 © Annaleen Louwes 7

5 6 © Annaleen Louwes 7 @ colinsmith 8 9 62 Elke ongeoorloofde kopie is strikt verboden zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de Produpress NV

5. FREDERIC LENOIR ‘Handleiding voor een evenwichtige geest en een kalm gemoed’ ‘Bestaan is een feit, leven is een kunst.’ Met deze woorden wil hij zeggen dat wij niet gekozen hebben voor het leven, maar dat we moeten leren leven zoals je ook leert pianospelen en koken. Dat is de rol van het onderwijs dat steeds minder gericht is op het aanleren van sociale vaardigheden en steeds meer gericht is op knowhow. Dit kleine maar kernachtige boekje leert ons over de kunst om het intellect en het hart open te stellen en zo vreugde en schoonheid te vinden. Een aantal citaten: - ‘De natuur beschouwen en je laten meeslepen door een gevoel van verwondering die schoonheid in ons oproept, is een beleving die ons soms letterlijk buiten onszelf voert. Zijn we ons er wel van bewust dat schoonheid overal ís? Niets is lelijk in de natuur. De lelijkheid bestaat alleen in de mensenwereld.’ - ‘Schoonheid is voor mij altijd een bron van geluk. Een bron die o zo makkelijk toegankelijk is, want ik hoef mijn ogen maar te openen en om me heen te kijken of naar mooie muziek te luisteren om doordrongen te raken van dat gevoel dat bij vlagen opkomt en dat zo goed beschreven is door dichters: een soort van eenheid met de wereld. Poëzie en muziek tonen ons met de woorden van het hart en de harmonie van de klanken - misschien wel meer dan welke andere kunstvorm - de verborgen schoonheid van de wereld.’ - ’Een wijze man nam het woord en zei: ‘Hoeveel mensen brengen de grootste tijd van hun leven door met zich zorgen te maken over materiële zaken of onbenulligheden en vergeten de tijd te nemen voor de meest essentiële ervaringen als liefde, vriendschap, creativiteit en het bewonderen van de schoonheid van de wereld? Het overbodige kost geld, terwijl de essentie gratis verkrijgbaar is.’ 6. DICK SWAAB ‘Ons creatieve brein’ Wat gebeurt er in je hersenen als je een weergaloos mooi schilderij bekijkt of als fluweel klinkende muziek te horen krijgt? Onze ervaring en gewaarwording van schoonheid behoort niet zomaar onze ogen en oren toe. Backstage is het ons brein dat er ons week en weerloos voor maakt. Het ogenschijnlijk ongrijpbare tot de tucht van de wetenschap ranselen, is natuurlijk een hachelijke onderneming. Maar als iemand, met een nuchtere kijk en in een glasheldere taal bovendien, zijn weg weet in onze hersenpan, dan is het Dick Swaab wel, de bekendste neuroloog van de Lage Landen. In ‘Ons creatieve brein’ legt de Nederlandse chirurg uit hoe hersenziektes kunst kunnen baren, waarom kunst onze gevoelige snaren beroert, hoe beelden en partituren een helende werking kunnen uitoefenen en hoe de beleving in zijn werk gaat eens ze tussen onze oren haar ding doet. Een boeiende vertelling, maar je moet er wel tegenkunnen dat de mystiek rond schoonheid wat van haar kracht inboet. 7. ROGER SCRUTON ‘Schoonheid’ Inzichtrijk, wervend en ontluisterend. In ‘Schoonheid’ verkent de bekende Britse filosoof Roger Scruton het concept van mooiheid. Of het nu talentvol geschapen kunst is, puur uit de natuur komt of de menselijke voorstelling zelf is, Scruton keert het concept binnenstebuiten en houdt het onder al zijn hoeken tegen het licht .Scrupuleus. Hij komt zelfs tot de vraag of er zoiets bestaat als corrupte, gevaarlijk of immorele schoonheid. De insteek is hier dus niet altijd even hoopvol, te meer daar de filosoof - net als C. Danto (zie hieronder) - beweert dat schoonheid aan het verdwijnen is, omdat we leven alsof het geen rol meer speelt.’ Dat is een belangrijk punt voor Scruton die met dit boek ons wil overtuigen om schoonheid weer een centrale rol in ons bestaan te doen bekleden. Volgens hem is muziek, architectuur en kunst in de twintigste eeuw op een lelijk pad terechtgekomen. 8. ARTHUR C. DANTO ‘The abuse of beauty’ Niet veel van het werk van Arthur C. Danto is in een Nederlandse vertaling te lezen, en dat geldt helaas ook voor ‘The abuse of beauty’. Danto, bekend van ‘Wat kunst is’, ‘After the end of art’ en ‘The Madonna of the future’, is een gevierd kunstkenner en -criticus. Op vermakelijke wijze legt de Amerikaan in dit boek de evolutie van schoonheid bloot en doet uit de doeken hoe ze uit de kunst verdween terwijl ze een eeuw geleden nog voor de ultieme doelstelling van diezelfde kunst moest doorgaan. Danto jongleert, welbespraakt en vlot neergepend, met het gedachtegoed van Rimbaud, Matisse, de dadaïsten, Hume en zo meer en komt tot de vaststelling dat de meeste kunst, zowaar, niet mooi is. Maar niets is verloren. 9. FRANCIS BACON ‘Er is geen uitnemende schoonheid zonder iets vreemds in de proporties.’ Deze Britse autodidactische schilder en verre nazaat van de filosoof was een beschouwer zonder weerga, die geen goed woord over had voor Pollock en Rothko, maar een groot bewonderaar was van Picasso en Giacometti, na Egyptische kunst, Rembrandt en Velázquez. De figuren van Bacon zijn even verwrongen en ontwricht als dynamisch. Hij voert ons naar een andere wereld tussen surrealisme en kubisme met angstige, intense en pijnlijke werken, die ons raken en uitdagen. Zijn afgemeten enscenering met rode, oranje, gele, olijfgroene, zwarte en zelfs lichtblauwe kleuren verbluffen ons en verpletteren ons, waardoor we machteloos staan tegenover deze ongekende kracht. En wat zou jij zeggen als je voor dit bijzondere werk stond? ‘Het is mooi’ of eerder ‘Ik vind het mooi’ zonder het commentaar af te wachten van degene die naast je staat… Elke ongeoorloofde kopie is strikt verboden zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de Produpress NV 63